Obupólna wina stron przy rozwodzie – skutki prawne

Autor - Adwokat Ilona Cebo-Kubiczek
ręce przy rozwodzie

Obopólna wina stron przy rozwodzie oznacza, że sąd uznał oboje małżonków za odpowiedzialnych za rozkład pożycia. W rezultacie żadnej ze stron nie można uznać za wyłącznie winną, co prowadzi do konkretnych konsekwencji prawnych, zwłaszcza w zakresie obowiązku alimentacyjnego.

Najważniejszym skutkiem orzeczenia obopólnej winy jest to, że prawo do alimentów na rzecz byłego małżonka jest ograniczone.

Zgodnie z polskim prawem, o alimenty na byłego małżonka można ubiegać się, jeśli:

  • Jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozpadu małżeństwa, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego. W takim wypadku alimenty mogą przysługiwać bezterminowo.
  • Rozwód orzeczono bez orzekania o winie, co pozwala na ubieganie się o alimenty, jeśli jeden z małżonków znajduje się w niedostatku. Obowiązek alimentacyjny wygasa po pięciu latach, chyba że sąd zdecyduje inaczej.

 

Przy obopólnej winie żadna ze stron nie jest uznawana za wyłącznie winną, co oznacza, że żadna z nich nie może domagać się alimentów na zaspokojenie istotnego pogorszenia swojej sytuacji materialnej.

Obowiązek alimentacyjny może powstać tylko wtedy, gdyby jeden z byłych małżonków znalazł się w stanie niedostatku, co jest trudniejszym do udowodnienia stanem niż samo pogorszenie się sytuacji życiowej.

Skutki obopólnej winy dla innych aspektów rozwodu

Orzeczenie obopólnej winy nie ma wpływu na:

  • Władzę rodzicielską i kontakty z dziećmi: Sąd podejmuje decyzje dotyczące spraw dzieci (m.in. władza rodzicielska, miejsce zamieszkania, kontakty) w oparciu o ich dobro, a nie o winę rodziców za rozkład pożycia.
  • Podział majątku: Orzeczenie o winie, niezależnie od tego, czy jest to wina jednej, czy obu stron, nie wpływa na podział majątku wspólnego. Majątek dzieli się co do zasady po równo, chyba że sąd ustali nierówne udziały na wniosek jednej ze stron i wykaże, że istnieją ku temu ważne powody (np. rażące marnotrawstwo majątku).
  • Koszty sądowe: Przy obopólnej winie koszty procesu rozwodowego są najczęściej dzielone po połowie między byłych małżonków

Orzeczenie o obopólnej winie jest formalnie odmienne od rozwodu bez orzekania o winie, ale pod względem konsekwencji alimentacyjnych są do siebie bardzo zbliżone. W obu przypadkach alimenty na byłego małżonka przysługują tylko w przypadku niedostatku i tylko na okres pięciu lat.

Rozwód z orzeczeniem o winie obu stron jest często kompromisowym rozwiązaniem, do którego dąży sąd, gdy obydwa małżeństwa próbują wykazać wyłączną winę drugiej strony, a zebrane dowody świadczą o winie obydwojga. Może to być korzystne, gdy jedna ze stron nie ma wystarczających dowodów na wyłączną winę partnera, a jednocześnie chce uniknąć rozwodu bez orzekania o winie.